Yeni Hal Yasası'nda Kritik Düzenleme: Marketlere Alım Şartı, Stokçulara 3 Yıl Teşvik Yasağı

Sebze ve meyve fiyatlarındaki artışın önüne geçilmesi amacıyla hazırlanan yeni Hal Yasası taslağında çalışmalar hız kazandı. Ticaret Bakanlığı tarafından AK Parti grubuna iletildiği belirtilen 9 maddelik taslakta, marketlere üretici ve üretici örgütlerinden doğrudan alım şartı getirilmesi, stokçuluk nedeniyle ceza alanlara 3 yıl teşvik yasağı uygulanması ve üretici örgütlerine yeni destekler sağlanması öngörülüyor.

YENİ HAL YASASI'NDA 9 MADDELİK TASLAK

Ticaret Bakanlığının üzerinde çalıştığı Hal Yasası düzenlemesinin 30 maddelik ilk taslaktan 9 maddelik bir metne dönüştürüldüğü bildirildi.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat'ın taslağın AK Parti TBMM grubuna gönderildiğini açıkladığı aktarılırken, düzenlemeyle tarladan sofraya uzanan ticaret zincirinde aracı maliyetlerinin azaltılması ve fiyat oluşumunda şeffaflığın artırılması hedefleniyor.

MARKETLERE ÜRETİCİDEN ALIM ŞARTI GELİYOR

Taslakta dikkat çeken düzenlemelerden biri, perakendecilerin ürün alımlarına ilişkin yeni yükümlülük.

Buna göre marketlerin satışa sunduğu ürünlerin, yüzde 20'yi aşmamak üzere belirlenecek bir bölümünü doğrudan üreticilerden veya üretici örgütlerinden temin etmesi zorunlu hale getirilebilecek.

Düzenlemeyle üreticilerin pazara erişiminin kolaylaştırılması ve tedarik zincirindeki aracı maliyetlerinin azaltılması amaçlanıyor.

STOKÇULUK YAPANLARA 3 YIL TEŞVİK YASAĞI

Yeni Hal Yasası taslağında stokçuluk ve piyasa düzenini bozan uygulamalara yönelik yaptırımların artırılması da yer alıyor.

Önerilen düzenlemeye göre belirli piyasa bozucu eylemler nedeniyle ceza alan kişi ve işletmeler, 3 yıl boyunca teşvik ve desteklerden yararlanamayacak.

Bazı idari yaptırımları uygulama yetkisinin belediyelerden Ticaret Bakanlığına devredilmesi de taslakta öngörülen değişiklikler arasında bulunuyor.

ÜRETİCİ ÖRGÜTLERİNE YENİ DESTEKLER

Taslakta toptancı hallerinde üretici örgütlerine ayrılan iş yeri oranının yüzde 20'den yüzde 30'a çıkarılması planlanıyor.

Ayrıca üretici örgütlerine üyelerinin ürünlerinin satışına aracılık edebilme imkânı tanınması, belirli zirai ürün bedellerindeki gelir vergisi stopajının kaldırılması ve hal kurmak isteyen üretici örgütlerine bedelsiz Hazine arazisi tahsis edilmesi öngörülüyor.

HAL İÇİNDE ZİNCİRLEME SATIŞA SINIRLAMA

Düzenlemeyle aynı toptancı hali içinde komisyoncudan komisyoncuya veya tüccardan tüccara ürün alım satımı ve devrinin yasaklanması planlanıyor.

Ürün bedellerinin bankalar aracılığıyla ödenmesine yönelik hükümle de ticari işlemlerin kayıt altına alınması hedefleniyor.

YERLİ ÜRÜN VE DEPOLAMAYA TEŞVİK

Yeni düzenlemeye ilişkin aktarılan diğer başlıklar arasında marketlerde yerli ürünlerin desteklenmesi ve yerli ürün satışı yapan işletmelere vergi teşviki sağlanması da bulunuyor.

Ticaret Bakanlığına depolama kapasitesinin artırılması amacıyla teşvik ve destek verme yetkisi tanınması da planlanıyor.

YENİ HAL YASASI NE ZAMAN ÇIKACAK?

Hal Yasası'na ilişkin çalışmaların AK Parti grubunda sürdüğü, taslağın ilerleyen süreçte Türkiye Büyük Millet Meclisinin ilgili komisyonlarında ve Genel Kurulunda ele alınmasının beklendiği belirtildi.

Ancak düzenleme henüz yasalaşmadı. Marketlere getirilecek yükümlülükler, üretici destekleri ve yeni yaptırımların kapsamı, Meclis sürecinin ardından netleşecek.

GRAFİK/FOTO :KÜBRA ÇİÇEK
EDİTÖR:TUĞBA ÇİÇEK /HAKAN ÇİÇEK